Akvaryum Tuyu
Balıklara Doğru Beslenme: Miktarı ve Türü
Akvaryumda yeni balıkları izlemek keyifli, ama ilk hafta neredeyse herkesin aklına aynı soru düşüyor: "Yeterince yiyor mu, yoksa fazla mı verdim?" Balıklar doyduklarını söylemez; yemi görürse çoğu tür yemeye devam eder. Bu yüzden balık yemi nasıl verilir sorusunun cevabı miktar kadar zamanlama, yem türü ve gözlemle de ilgilidir.
Balıklar günde kaç kez beslenmeli?
Yetişkin akvaryum balıkları için genel yaklaşım günde 1-2 kez. Yavrular ve çok küçük türler daha sık ama daha az miktarda beslenir. Günde bir kez beslemek çoğu topluluk akvaryumu için fazlasıyla yeterlidir; iki kez vermek istiyorsanız porsiyonu ikiye bölün, ikiye katlamayın.
Haftada bir gün aç günü bırakmak birçok deneyimli akvaryumcunun tercih ettiği bir alışkanlıktır. Balıkların sindirim sistemi dinlenir, suya giren organik yük azalır. Balık bu yüzden zarar görmez.
Ne kadar yem doğru miktar?
Ölçü kaşığı değil, süre kullanın: balıkların 2-3 dakika içinde bitirebileceği kadar yem verin. Yem bu süre sonunda hâlâ suda yüzüyor ya da dibe çökmüş duruyorsa fazla vermişsiniz demektir. Bir sonraki öğünde miktarı azaltın.
Görsel bir referans isterseniz: her balığın gözünün büyüklüğü kadar yem yaklaşık olarak o balığın mide hacmine denk gelir. Bu, çoğu insanın verdiği miktarın ne kadar altında olduğunu gösterir.
Adım adım besleme rutini
- Balıklarınızın beslenme katmanını öğrenin. Bazı türler yüzeyden yer, bazıları orta suyu tarar, bazıları (vatozlar, bazı vatoz benzeri yayınlar, plekolar) tabana iner. Bu bilgi hem yem türünü hem de veriş şeklini belirler. Başlangıç için uygun balık türlerini seçerken bu bilgi zaten karşınıza çıkar.
- Ana yemi belirleyin. Yüzey balıkları için pul yem, orta su için batmayan/yavaş batan granül, dip balıkları için tablet ya da çöken pelet uygundur. Etiketteki protein oranına ve "hangi tür için" bilgisine bakın.
- Küçük başlayın. İlk öğünde çok az bir tutam verin. Bitiriyorlarsa bir sonraki öğünde çok az artırın. Bu yöntem, doğru miktarı deneyerek bulmanın en güvenli yolu.
- Yemi tek noktaya boşaltmayın. Suyun yüzeyine geniş bir alana serpin. Böylece çekingen balıklar da payını alır, baskın olanlar tüm yemi kapmaz.
- 2-3 dakika izleyin. Bu, günün en bilgi verici anıdır: kim yemiyor, kim yavaş, kimin yüzgeci sıkışık? Hastalık belirtileri genellikle ilk olarak iştahta görülür.
- Artan yemi alın. Dibe çöken ve yenmeyen yemi küçük bir hortum veya kepçe ile çekin. Bekleyen yem doğrudan amonyağa dönüşür.
- Menüyü çeşitlendirin. Haftada bir-iki kez dondurulmuş veya jelatinli yem (kan kurdu, artemia), bitki yiyen türler için haşlanmış kabak, ıspanak veya salatalık dilimi verin. Tek tip yemle beslenen balıkların rengi ve bağışıklığı zamanla zayıflar.
- Kayıt tutun. Ne verdiğinizi ve suyun nasıl tepki verdiğini not almak, temizlik takvimi ve su değişim planınızla birlikte düşününce çok işe yarar.
Yem türleri arasındaki fark nedir?
| Yem türü | Kime uygun | Dikkat |
| Pul yem | Yüzey ve orta su balıkları | Açık kutuda hızla vitamin kaybeder |
| Granül / pelet | Orta ve büyük balıklar | Ağız boyuna uygun boy seçilmeli |
| Batan tablet | Dip balıkları, karidesler | Yenmeyen tablet suyu hızla bozar |
| Dondurulmuş yem | Etçil ve karışık beslenenler | Akvaryum suyunda çözdürülmeli |
| Sebze / bitkisel | Otçul türler, plekolar | 24 saat içinde çıkarılmalı |
Tatile çıkarken ne yapmalı?
Sağlıklı yetişkin balıklar 4-7 gün yemsiz kalabilir; bu, kötü ayarlanmış otomatik yemleyiciden ya da komşuya "biraz yem atarsın" demekten daha güvenlidir. Daha uzun süreler için ölçülü porsiyonları küçük poşetlere ayırıp bırakın veya güvenilir bir otomatik yemleyici kullanın.
Sık yapılan hatalar
- Balığın yalvarmasına inanmak. Cama gelip yem istemek doygunlukla ilgili değil, öğrenilmiş bir davranıştır.
- Her aile üyesinin ayrı ayrı yem vermesi. Beslemeyi tek kişiye bağlayın veya tabelaya not düşün.
- Yeni gelen balığı ilk gün beslemek. Taşınma stresinde iştah düşüktür; ilk 24 saat vermemek daha iyidir.
- Tek tip yeme bağlı kalmak. Çeşitlilik, renk ve bağışıklık için gerekli.
- Fazla yemin sonucunu yem sanmamak. Bulanık su, cam üzerinde yeşil-kahve tabaka, nitrat artışı ve kötü koku genellikle beslemeyle başlar. Filtreyi büyütmek çözüm değil, miktarı azaltmak çözümdür.
- Yılların açılmış yem kutusunu kullanmak. Açıldıktan sonra en fazla birkaç ay içinde bitmeli, serin ve kuru yerde kapalı durmalı.
- Dip balıklarını "artıklar ona yeter" diye beslememek. Pleko ve yayın türleri kendi yemine ihtiyaç duyar.
Beslenme ile su kalitesi arasındaki bağ
Fazla yem = fazla organik atık = yükselen amonyak ve nitrat. Yani besleme alışkanlığınız, su kalitesini korumak için yaptığınız her şeyin önüne geçebilir. Suyunu